Alles over Aalburg...

Column

Samenwerken of samenvoegen (vrijdag 1 maart 2013)

Afbeelding bij Column: Samenwerken of samenvoegen

De berichten verschijnen steeds vaker in de media: Gemeente Aalburg gaat samengevoegd worden met Woudrichem en Werkendam om zo Gemeente Altena te gaan worden. ‘Het is nog niet zover’, zegt u wellicht. Als u de tendens echter volgt, komt het steeds dichterbij, schijnbaar zonder al te veel tegengas. Pas de laatste dagen is er wat onrust ontstaan omdat er wat grotere stappen gezet werden. Een rapport dat meldt dat grotere gemeenten efficiënter en dus goedkoper werken (zonder daarbij het rapport te noemen waarin het tegendeel bewezen wordt), de ondernemingsraden van de drie gemeenten zijn voor, het voorstel om de optie ‘zelfstandig blijven’ te schrappen, etc. etc. U komt het logo steeds tegen, zodat u er alvast aan kunt wennen. Het nieuws is steeds positief ten opzichte van één Altena, de publieke opinie wordt niet of nauwelijks meegenomen. Het lijkt wel of de beslissing al genomen is, het moet alleen nog ‘verkocht’ worden aan de burgers….

Zo las ik onlangs dat Woudrichem een extra raadsvergadering ingelast heeft omdat het ‘project ‘samenvoegen’ volgens hen vertraging heeft opgelopen. Ik wist niet dat er al sprake was van een ‘project samenvoegen’. Zelfs minister Plasterk zou uitgenodigd moeten worden om zijn visie te geven op de situatie in Altena. Ik krijg toch een beetje het idee dat de liefde (in ieder geval onder de bevolking) vooral van één kant komt en dat er voor Woudrichem vooral financiële motieven meewegen. Blijkbaar is het dan nodig om een minister zijn visie te laten geven. Het lijkt me een beter idee om eens naar de visie van de inwoners te luisteren dan naar de visie van een minister uit Den Haag.

Dat de voorzieningen op peil blijven en één gemeente efficiënter werkt is een utopie. We hebben het gezien aan het politieapparaat. Samenvoegen, efficiënter en goedkoper. Dezelfde termen zijn daarbij genoemd. Als we echter naar het resultaat kijken is toch duidelijk zichtbaar dat er in heel Aalburg geen enkel politiebureau meer staat, dat de aanrijtijden veel te lang zijn, dat je naar Oosterhout mag om aangifte te gaan doen en dat het er echt niet efficiënter en goedkoper op is geworden.

Een ander voorbeeld is de Rabobank. Kunt u zich nog herinneren dat er in elk dorp een Rabobank was? Daar hoeft u echt niet zo heel oud voor te zijn…. Maar het moest efficiënter, goedkoper en dus samengevoegd worden. Per saldo hebben we nu een (bij)kantoor in Aalburg, in de andere dorpen staat een pinautomaat. En op de één of andere manier kan ik me niet aan de indruk onttrekken dat het er niet goedkoper op is geworden…..(overigens ben ik trouwe klant van de Rabobank, op heel veel andere fronten scoren ze veel punten! En de andere banken hebben het zelfde centralisatiebeleid. Dus zie dit niet als een aanval op Rabobank, maar als een klacht over samenvoegingsbeleid…)

Onlangs verscheen in de media een rapport van het Consortium Onderzoek Kwaliteit van zorg, waaruit blijkt dat bij ziekenhuizen een fusie niet leiden tot lagere kosten of betere zorg. De kosten blijken te zitten in verhuizingen, verbouwingen of nieuwbouw,
Het punt dat er in een kleine gemeente onvoldoende kwaliteit is te vinden is inderdaad een goede. Nu moet die kwaliteit ingehuurd worden. Het vreemde is dat die kwaliteit dan niet uit de gemeenten blijkt te komen waarmee samengegaan dient te worden. Kan dan de conclusie getrokken worden dat in die gemeenten de gewenste kwaliteit blijkbaar ook niet aanwezig is? Dan heeft samengaan ook niet zo’n zin, want dan moet de gewenste kwaliteit nog steeds ingehuurd worden.

Dat er minder ambtenaren nodig zouden zijn is ook een illusie. Omdat de ambtenaar verder van de burgers af komt te staan is er meer tijd nodig om zich in te lezen in een situatie, om te gaan kijken op een locatie omdat men daar niet bekend is etc. Feit is wel dat er op termijn één gemeentehuis komt op een centrale locatie (en dus niet in Aalburg….) en dat de burgers mogen gaan reizen. Probeer maar eens met het openbaar vervoer in een redelijke tijd in Almkerk te komen. Wellicht komt er nog wel een ‘servicekantoor’ in Aalburg, maar het is slechts een kwestie van tijd dat het ‘wegens kostenbesparing’ opgeheven wordt. En het omdraaien en de ambtenaar laten reizen kost weer veel tijd voor de ambtenaar. Daardoor zal het aantal ambtenaren niet dalen.

Hoe je het ook wendt of keert, de burger zal de dupe worden. We hebben al te veel organisaties gezien die van een locale partner veranderd zijn in grote, logge en inefficiënte organisaties, met de overheid daarin voorop. Nu men doorheeft dat centralisatie mislukt is, wil de landelijke overheid deze taken bij de locale overheid onder gaan brengen. Dat is een goed idee. Maar om dan de locale overheid te verplichten samen te gaan voegen, is weer helemaal van het pad af. Daardoor gaan we terug naar af en zitten we straks te kijken met grote, bureaucratische instellingen op semi-locaal niveau. In plaats van één grote, logge, landelijke instantie hebben we dan twintig semi-locale versies….

Ik ben absoluut niet tegen samenwerken, integendeel. In het kader van samenwerking zie ik veel mogelijkheden. We hoeven het wiel niet opnieuw uit te vinden. Samenwerken met andere gemeentes is daarbij een goede insteek. En dan hoeven het niet alleen de gemeentes in Altena te zijn waarmee samengewerkt wordt. Als projecten in andere gemeenten succesvol zijn, is het onzin om zelf zo’n project op te gaan zetten zonder daarbij te informeren bij de gemeentes die dat al eens gedaan hebben.

Ik geloof niet dat het samenvoegen van drie gemeentes een besparing op gaat leveren die opweegt tegen de nadelen. Als de drie gemeenteraden dat wel denken, dan zou ik dat graag terugzien in een harde garantie. Bijvoorbeeld een gegarandeerde OZB verlaging bij het samengaan van de gemeenten. Die uitdaging leg ik graag neer bij de verantwoordelijke wethouders en gemeenteraden. Als men inderdaad zo overtuigd is van de voordelen die genoemd worden, zet dat dan maar om in harde garanties.
 
Pieter Duijzer

CeeJee

CeeJee


CeeJee

CeeJee

 

Zoveel hoofden, zoveel zinnen...
De column op Aalburg.net verhaalt over wat mensen bezighoudt.
Verschillende onderwerpen, wisselende schrijvers.

(De standpunten van de schrijvers vertegenwoordigen niet per se de visie van de redactie.)